BüyükadaPrinkipo'nun köşkleri, kiliseleri ve Aya Yorgi tepesi
Adaların en büyüğü Büyükada, Bizans'ta Prinkipos (Prens Adası) adıyla bilinirdi. 19. yüzyılın ortasında düzenli vapur seferleri başlayınca İstanbullu Rum, Ermeni, Yahudi ve Müslüman ailelerin sayfiyesi oldu; bahçeli ahşap köşkler, oteller, kiliseler, cami ve sinagog bu dönemden kalır. Bugün motorlu araç trafiği olmayan sokakları, çam ormanlarıyla kaplı tepeleri ve Marmara manzarasıyla İstanbul'un en sevilen günübirlik kaçamaklarındandır. Bu rotada iskeleden başlayıp çarşıyı ve köşklü caddeleri dolaşarak Rum Yetimhanesi'ne, oradan Yücetepe'deki Aya Yorgi Manastırı'na çıkıyoruz.
Büyükada, Adalar ilçesinin Maden ve Nizam mahallelerinden oluşur; haritada tek bir mahalle sınırı çizilmedi. Rotanın son bölümü (Lunapark'tan Aya Yorgi'ye) dik bir patika yokuşudur.
Büyükada'nın Kısa Tarihi
- Bizans dönemi
Ada Prinkipos adıyla anılır; manastırları imparatorluk ailesinden sürgün edilen kişilerin kaldığı yerler arasındadır.
- 1751
Yücetepe'deki Aya Yorgi Manastırı'nın bugün "eski kilise" denen küçük kilisesi yapılır.
- 19. yüzyıl ortası
Düzenli vapur seferleriyle ada İstanbul'un sayfiyesine dönüşür; bahçeli ahşap köşkler yükselir. Aya Dimitri Kilisesi 1856'da yapılır.
- 1890'lar
II. Abdülhamid adada Hamidiye Camii'ni yaptırır. Alexandre Vallaury'nin tasarladığı dev ahşap yapı, otel ve gazino olarak inşa edilir.
- 1899
Bugünkü Büyükada İskelesi yapılır.
- 1903
Vallaury'nin ahşap binası Rum Ortodoks Yetimhanesi olarak açılır ve 1964'e kadar bu amaçla kullanılır.
- 1908–1909
Splendid Palas Oteli açılır; Aya Yorgi'de kesme taştan yeni kilise kullanılmaya başlanır.
- 1929–1933
Sovyetler Birliği'nden sürülen Lev Troçki, Büyükada'daki bir köşkte yaşar.
- 2010
Aya Nikola'daki eski hangar binasında Adalar Müzesi açılır.
- 2020
Adanın simgesi faytonların yerini elektrikli araçlar alır.
Büyükada'da Görülecek Yerler
Rota iskeleden başlar; Saat Kulesi meydanı, Aya Dimitri Kilisesi ve Hamidiye Camii'nden sonra Splendid Palas ve Anadolu Kulübü'nün önünden köşklü Çankaya Caddesi'ne geçer. Caddeyi güneye izleyerek Hristos tepesindeki Rum Yetimhanesi'ne, oradan Lunapark (Birlik) Meydanı'na iner ve dik patikadan Aya Yorgi Manastırı'na tırmanır. Yürüme süresi bir buçuk saate yakındır; isterseniz iskeleden bisiklet kiralayabilir ya da elektrikli araçlarla Lunapark'a kadar gidebilirsiniz. Bir karta dokunursanız haritada o yer gösterilir.
Yakın Çevrede
Pratik Bilgiler
⛴ Ulaşım
Kabataş, Kadıköy, Bostancı ve Maltepe'den Adalar vapurları ve deniz otobüsleri kalkar; yolculuk kalkış iskelesine göre yarım saatle bir buçuk saat arasında sürer. Hafta sonu dönüş vapurları çok kalabalık olur.
🚲 Ada içinde
Adada özel otomobil yoktur. Yürüyüşe ek olarak iskeleden bisiklet kiralayabilir ya da belediyenin elektrikli araçlarıyla Lunapark'a kadar gidebilirsiniz.
⛪ Aya Yorgi
Manastıra çıkan son bölüm dik ve taşlıktır; rahat ayakkabı ve su alın. Dilek günlerinde (nisan ve eylül) tepe çok kalabalık olur.
🍽 Lezzet
İskele çevresi balık lokantaları ve dondurmacılarla doludur; Yücetepe'deki kır lokantası manzarası için meşhurdur.
Bu Mahallenin Haritası
Haritanı Kendin Seç
Büyükada'nın sokak haritasını istediğiniz ölçüde kendiniz çerçeveleyin, önizlemeyi ücretsiz indirin; baskıya biz hazırlayalım.
Haritayı aç →Mahalle Hatıra Posteri
Doğduğunuz, büyüdüğünüz ya da ilk evinizin olduğu mahalle: adı, koordinatı ve sevdiğiniz bir notla; köşesindeki QR kod bu sayfaya açılır. Hediye için ideal.
WhatsApp'tan sor →
Adalar İlçe Haritası
Büyükada, Heybeliada, Burgazada, Kınalıada ve diğer adaların sokak sokak duvar haritası: 200×114 cm.
Haritaya git →Kaynaklar
- Konumlar, mahalle sınırı ve yürüyüş rotası: © OpenStreetMap katkıda bulunanlar (ODbL); rota hesaplaması FOSSGIS / OSRM.
- Tarih bilgileri: Büyükada, Büyükada Rum Yetimhanesi, Splendid Palas Oteli, Aya Yorgi Manastırı, Aya Dimitri Kilisesi, Adalar Müzesi.
- Fotoğraflar: Wikimedia Commons; her fotoğrafın altında çekenin adı ve lisansı yazılıdır, fotoğrafa tıklayınca kaynak sayfası açılır. "Temsilî" işaretli fotoğraf o noktanın kendisi değil, mahalleden genel bir görünümdür.
- Ziyaret saatleri ve izin koşulları değişebilir; gitmeden önce ilgili kurumdan teyit edin.
Kendi Mahallenizin Haritası
Her mahallenin bir hikâyesi var. Sizin mahallenizi ölçünüze ve zevkinize göre hazırlayalım.